دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 7 14 2019 02 20 Critic of consistency of being fundamentality by regarding the concept of being as a secondary intelligible نقد سازگاری نظریة اصالت وجود با معقول دوم انگاری مفهوم وجود 1 18 1004 FA مرتضی جعفریان دکتری فلسفه و حکمت، دانشگاه تهران احد فرامرز قراملکی استاد گروه فلسفه و کلام، دانشگاه تهران Journal Article 2017 07 22 Concept of being, by most of MullaSadra’s predecessors, considered simply to be as a derivative and secondary intelligible, to which could not be ascribed any concrete objects or properties, as the referents. The specific problem that we want to address is that if one accepts fundamentality of existence, then how the concept of existence would relate to being (wujūd) itself. In fact, there is an affinity between primacy of being and the way in which concept of being signify things in real world, namely the criterion of subsuming it under first or second intelligible classes. We will argue that rendering the concept of being as a secondary intelligible is inconsistent with MullaSadra’s account of being, based on two different definitions presented traditionally for first and secondary intentions, and the concept, in the sense which characterized by MullaSadra should be subsumed as first intelligible. By exploring the elements of fundamentality of being, one admits that Primacy of being results in the fact that concept of being belongs to first intelligible class. بسیاری از فیلسوفان پیش از ملاصدرا وجود را اعتباری و معقول دوم می‌دانستند؛ به این معنی که دارای مابإزای عینی و بالذات نیست. اگر در نظریة اصالت وجود، وجود عین تحقق و خارجی بودن است، مفهوم وجود ضرورتاً دارای مصداق یا مابإزای عینی خواهد بود و به همین دلیل نمی‌تواند اعتباری و معقول دوم به معنای پیش گفته باشد. در واقع بین اصیل بودن، منشأ آثار بودن و خارجی بودن وجود و نحوة دلالت مفهوم وجود به امور که معقول اول یا دوم بودن آن را مشخص می‌کند، رابطه‌ای برقرار است. ما نشان خواهیم داد بر اساس هر دو تعریفی که از معقول‌های اول و دوم ارائه شده، مفهوم وجود در معنایی که در نظریة اصالت وجود مد نظر است، معقول اول خواهد بود. بر این اساس اصالت وجود، در بردارنده و ملازم با این حقیقت است که مفهوم وجود معقول اول است. مفهوم وجود معانی دیگری هم دارد که به اعتبار برخی از آنها معقول دوم است.

https://orj.sru.ac.ir/article_1004_296ac2a854c584873b5f148ec7d21fdf.pdf

دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 7 14 2019 02 20 Meaning of being in Aristotle’s Ontology and its transformation with Peripatetic philosophers معانی «موجود» در وجودشناسی ارسطو و تحول آن نزد حکمای مشا 19 37 1005 FA حسین کلباسی اشتری استاد فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی مستانه کاکایی دانشجوی دکتری فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی Journal Article 2018 09 07 Being is the first basis of recognition and the first issue for the metaphysics. Aristotle has said in different pages of the metaphysics on "being qua being" means “to on” and emphasized," Being has various meanings." He, rather than 'Being', has used "being" or existent. He, in the seventh book, has said: What has long been a source of confusion is that “what is being?” What does “being” mean? These meanings of existence, what effect does have on Aristotle's metaphysical system? Whether these meanings can be delivered to each or not? The meanings of "being” in Aristotle’s thought are controversial issue among scholars. Someone like Thomas Aquinas takes five senses and Farabi three senses and Avicenna five meanings for the existent. In this paper, while analyzing Aristotle's view based on metaphysics and looking at Thomas Aquino's perspective, we have delivered four meanings for "being" in Aristotelians. (Being of per accident, being of per true, being of potentiality and actuality, being of categories) And in fallowing, for the adventure of the meaning of "being", we will pay attention to the peripatetic philosophers, especially Farabi and Avicenna, according to their philosophical principles who have considered various meanings for the existent which are very different with Aristotle's meanings. «وجود» نخستین پایة هرگونه آگاهی و لاجرم به طریق اولی، متعلق مابعدالطبیعه قرار گرفته است. ارسطو در مواضع مختلف کتاب مابعدالطبیعه درباب «موجود چونان موجود»(to on) سخن گفته و بیان می‌دارد «موجود دارای معانی بسیار است.» او بیش از آنکه در آن کتاب از واژۀ «وجود» استفاده کرده باشد از «موجود» نام می‌برد و در کتاب هفتم می‌‌گوید «آنچه از دیرباز مایه سرگشتگی بوده این است که «موجود» چیست؟» پرسش دیرین در ساحت مابعدالطبیعه این بوده است که براستی «موجود» نزد ارسطو چه معنایی دارد؟ و معانی وجود چه تأثیری بر نظام مابعدالطبیعی ارسطو گذاشته است؟ آیا این معانی به یکدیگر قابل تحویل هستند یا خیر؟ دربارة اینکه معانی «موجود» نزد ارسطو به چند گونه است، نزد مفسران اختلاف‌نظر وجود دارد؛ کسانی مانند توماس آکوئینی «معانی پنجگانه»، فارابی «معانی سه‌گانه» و ابن‌سینا نیز «معانی پنجگانه» را برای آن لحاظ می‌کنند. در این نوشتار ضمن بررسی دیدگاه ارسطو براساس مابعدالطبیعه و نگاهی به دیدگاه توماس آکوئینی، چهار معنا برای «موجود» نزد ارسطو بیان می‌کنیم (موجود بالعرض، موجود به معنای صدق، موجود بالقوه و موجود بالفعل، موجود به معنای مقولات) و در ادامه به سرگذشت معنای «وجود» نزد حکمای مشا، بویژه فارابی و ابن‌سینا خواهیم پرداخت برحسب مبانی فلسفی‌شان معانی چندگانه‌ای لحاظ کرده که با معانی «موجود» نزد ارسطو بسیار متفاوت است.

https://orj.sru.ac.ir/article_1005_4edcf0ab000e02e080258c8699006834.pdf

دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 7 14 2019 02 20 Epistemology of the Real Being in Mulla Sadra’s philosophy معرفت شناسیِ حقیقت وجود در فلسفة ملاصدرا 39 58 1006 FA سهراب حقیقت استادیار دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، عضو هیئت علمی گروه فلسفه و حکمت اسلامی Journal Article 2017 10 09 In Mulla sadra’s philosophy, the foundation of all philosophical issues is neither peripatetic’s concept of Being nor illuminating essential light but the Reality of Being. Accordingly, Mulla Sadra emphasizes on the status of the Reality of Being as source of knowledge and realization by distinguishing between conceptual and existential origin. So the question arises, that the Reality of Being as source of knowledge and reality how can be recognized? By exploring Mulla Sadra’s works, we concluded that although Mulla Sadra did not care about the epistemological dimension of the reality of Being as much as the ontological dimension, but there are two answers: conceptual and acquired knowledge and knowledge by presence and vision. In this paper, we try to analyze these two responses by an analytical approach. Also it examines this question that what kinds of knowledge by presence belong to the reality of Being. And what is the reference of the reality of Being in Mulla sadra’s philosophy. در فلسفة ملاصدرا نه مفهوم وجودِ مشایی و نه نور ماهویِ اشراقی، بلکه حقیقت وجود، مبنای تمام مسائل فلسفی است. لذا با این نگاه، ملاصدرا با تفکیک بین مبدأئیت مفهومی و مبدأئیت مصداقی وجود، بر جایگاه هستی بخشی و معرفت بخشی حقیقت وجود تأکید می کند. بنابراین این سؤال مطرح میشود که حقیقت وجود به عنوان مبدأ التحقق و مبدأ المعرفه، چگونه شناخته میشود؟ با کاوش در آثار ملاصدرا به این نتیجه رسیدیم که ملاصدرا به اندازة بعد هستی شناختی، به بعد معرفت شناختیِ حقیقت وجود اهمیت نداده است، ولی برای شناخت حقیقت وجود دو پاسخ ارائه داده است: شناخت از طریق ماهیت که یک شناخت مفهومی و حصولی است و شناخت از طریق شهود و علم حضوری. در این مقاله تلاش میشود با رویکرد تحلیلی، این دو پاسخ مطرح و مورد واکاوی قرار بگیرد و این پرسش نیز بررسی میشود که علم حضوری به حقیقت وجود چه قسمی از اقسام علم حضوری است؟و اساساً مصداق حقیقت وجود در فلسفة ملاصدرا چیست؟

https://orj.sru.ac.ir/article_1006_ad2dd514e2fb095e9b290ae9cfffb63d.pdf

دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 7 14 2019 02 20 Ranking of Spiritual Tranquility Indicators in Traditional Mosque Architecture Based on Perception of "Sense of Spirituality" Using "VIKOR" Method رتبه‌بندی شاخص‌های آرامش معنوی در معماری مساجد سنتی مبتنی بر ادراک «حس معنویت» با بهره‌گیری از روش «VIKOR» 59 82 1007 FA جمال الدین مهدی نژاد دانشیار معماری، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران حمید رضا عظمتی استاد معماری، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران علی صادقی حبیب آباد دانشجوی دکتری معماری، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران Journal Article 2017 11 25 Mosques in the history of Iran’s architecture have always been in the culmination of Islamic art and architecture. The architecture of the mosques seeks to receive an inspiration from the concepts of divine word to create a space which joins the heavenly world to material world and create a single spiritual environment. The study proposed to compare 9 traditional mosques in Yazd in terms of the spiritual indicators employed in the architecture of these mosques. The research method was descriptive-analytical. In the first step, a field-library study was conducted to conclude the spiritual indicators of the mosques from reliable sources, and then these indicators were confirmed by 8 experts in this field. In the second step, the data were tested analytically using SPSS and VIKOR method. The indicators studied in this paper were: 1. Golden ratio, 2. Being symmetry and coupling of components 3. Curved shapes and lines, 4. Observing the use of warm and cold colors together, 5. Materials, 6. Use of sensory integration, 7. Hierarchy, and 8. Conceptual decorations. The results show that Yazd Grand Mosque, Hazireh Mosque, Rig Mosque and Mulla Esmaeil Mosque are in an acceptable level in terms of spiritual tranquility indicators. مساجد در تاریخ معماری ایران، همواره نقطه به اوج رسیدن هنر و معماری اسلامی بوده است. معماری مساجد به دنبال الهام از مفاهیم کلام الهی است تا فضایی ایجاد بکند که عالم ملکوت و عالم ناسوت را قرین هم سازد و فضای معنوی واحدی را بیافریند. هدف این پژوهش مقایسه تطبیقی 9مسجد سنتی شهر یزد2، از لحاظ شاخص‌های معنوی کارشده در معماری این مساجد؛ به رشته تحریر در آمده است. روش تحقیقاز ماهیتی توصیفی – تحلیلی برخوردار است. در گام نخست به صورت مطالعات میدانی- کتابخانه‌ای؛ جهت استخراج شاخص‌های معنوی مساجد از منابع معتبر3 صورت گرفته، سپس شاخص‌ها به تأیید 8متخص در این زمینه رسید است.در مرحله دوم به صورت تحلیلی به آزمون داده‌ها از طریق نرم‌افزار «SPSS21» و روش «ویکور» انجام گرفته است. شاخص‌های مورد بررسی در این پژوهش: 1- نسبت طلایی، 2- تقارن و زوج بودن اجزا، 3- اشکال و خطوط منحنی، 4- رعایت استفاده از رنگ‌های گرم و سرد در کنار هم، 5-مصالح 6- استفاده از تلفیق حسی 7- سلسله ‌مراتب 8- تزیینات مفهومی است. نتایج نشان می‌دهد که مساجد: مسجد جامع یزد، مسجد حظیره، مسجد ریگ و مسجد ملااسماعیل از لحاظ شاخص‌های آرامش معنوی در حد قابل قبولی قرار دارند.

https://orj.sru.ac.ir/article_1007_d0dda19afd80d8f440e6e44b51d6f73d.pdf

دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 7 14 2019 02 20 Certainty as the manifestation of Existence in Sadra's theosophy یقین به مثابة ظهور وجود در فلسفة صدرایی 83 103 1008 FA عبداله صلواتی دانشیار دانشگاه تربیت دبیر شهید رجائی Journal Article 2018 06 18 Some has regarded the certainty as a univocal concept, but some considered it as a gradational notion which spoken of certainty and more certainty. The main question is: has certainty in Sadra's philosophy been regarded as univocal or gradational? In other words: how can certainty be explained in the existential approach? The achievements of this research are: since the being is gradational reality and certainty can be considered as an existential phenomenon or a state of being, certainty will be gradational concept ontologically. In Mulla Sadra’s works, at least four syntaxes of certainty can be concluded: 1. the certainty as a manifestation and the state of being; 2. the mechanism of the acquisition and the existential function; 3. Six-based of certainty; 4. spectacular variety. Therefore, the certainty as regarded in Mulla Sadra’s philosophy as a gradational thing can be applied to the obvious proposition, a justified statement acquired by intuition, a theoretical justified proposition acquired by reasoning, and a justified- hypothetical proposition obtained by persuasion, more precise propositions led to less certain propositions, respectively. طیفی یقین را متواطی دانسته و طایفهای از یقین و یقینیتر سخن میگویند. پرسش اساسی این جستار این است: چگونه میتوان بر اساس نگرش وجودی از یقین مشکک سخن گفت؟ دستاوردهای این پژوهش عبارتند از: بنابرآنکه وجود مشکک است و یقین به مثابة رخداد وجودی یا حالتی از وجود مطرح است یقین بحسب ساحت هستی شناختی، مشکک است.در این جستار از چهار منظر و طریق، تشکیک در یقین استنباط شد: 1. یقین به مثابة ظهور و حالت وجود؛ 2. مکانیسم حصول و کارکرد وجودی؛ 3. مبادی ششگانة یقین؛ 4. تنوع اسمایی. بنابر تشکیک در یقین در فلسفة صدرایی، به ترتیب گزارة بدیهی، گزارة نظری موجّه با شهود، گزارة نظری موجّه با استدلال، و گزارة نظری موجّه با اقناع، گزارههای بیشتر یقینی به سمت گزارههای کمتر یقینی هستند. این پژوهش مسبوق به سابقه نیست.

https://orj.sru.ac.ir/article_1008_1d10425ffdcacde8561b3cddb052221e.pdf

دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 7 14 2019 02 20 Tababaei and Ontological Principles derived from the Word of Haqq, in Holy Quran علامه طباطبایی و اصول هستی‌شناختی برگرفته از لفظ «حق» در قرآن کریم 105 124 1009 FA علی اصغر خندان دکتری فلسفه تطبیقی، عضو هیئت علمی و دانشیار دانشگاه امام صادق علیه السلام مهدی قضاوی‌زاده دانشجوی دکتری، پژوهشگر مرکز رشد دانشگاه امام صادق علیه السلام Journal Article 2017 07 18 The issues related to the word of "Haqq" and its usages in the Holy Qur'an have such an extent and capacity that can establish the foundations and framework of a philosophical system. In this regard, with this orientation, after referring to the literal meaning of "Haqq" and its components (fixation, necessity, and survival) as well as the terminological meanings of "Haqq" in the Quran (ontological, epistemological and moral truths), this article, by reviewing the uses of the term "Haqq", has presented seven ontological principles in the Holy Qur'an, according to Allameh Tabatabaei in Al-Mizan. There are principles such as: God, is the perfect sample of "Haqq"; other Creatures are from God, under His control, shall return to Him. During these discussions, we have also tried to answer this question that if it is possible to conclude ontological facts from a linguistic reality based on one or another language. موضوعات مرتبط با حق و کاربردهای این لفظ در قرآن کریم از چنان گستره و ظرفیتی برخوردار است که می‌تواند مبانی و چهارچوب یک نظام فلسفی را پایه‌ریزی کند. در این راستا و با این جهت‌گیری، پس از اشاره به معنای لغوی «حق» و مؤلفه‌های آن (ثبوت، وجوب، و بقا) و همچنین معانی اصطلاحی «حق» در قرآن (حق تکوینی، به‌معنای حقیقت عینی و واقعیت خارجی؛ حق معرفتی، به‌معنای شناخت و یا سخنِ حقیقی، صادق و مطابق با واقع؛ حق ارزشی: به‌معنای عمل شایسته و نیکو)، در این مقاله با مرور کاربردهای لفظ حق، هفت اصل از اصول هستی‌شناختی در قرآن کریم را براساس آراء علامة طباطبایی در تفسیر المیزان تقریر کرده‌ایم، اصولی مانند اینکه خداوند، مصداق اتم حقّ است؛ ماسوا و دیگر حقایق، همه از حقّ تعالی و تحت تدبیر اوست؛ و حقّ تعالی، ماسوا و دیگر حقایق را بحق آفریده است. در خلال این مباحث همچنین به این اشکال مقدر پاسخ داده شده است که آیا می‌توان یک واقعیت زبان‌شناختی مربوط به یک زبان را مبنایی برای استنتاج واقعیت‌های هستی‌شناختی قرار داد؟

https://orj.sru.ac.ir/article_1009_ecf8f80e5f7515fd652dbd77b80fe1d3.pdf

دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 7 14 2019 02 20 An Inquiry into Molla RajabaliTabrizi and QaziSa'idQomi’s views on Negative Theology بررسی و نقد دیدگاه ملارجبعلی تبریزی و قاضی سعید قمی در الهیات سلبی 125 141 1011 FA حمیدرضا خادمی دکتری فلسفه تطبیقی، هیئت علمی سازمان سمت، پژوهشکده تحقیق و توسعه علوم انسانی Journal Article 2017 12 30 The philosophical school of Isfahan consists of two different schools. One of them was headed by Mirdamad and the other one directed by Mulla Rajabali Tabrizi. These two schools were in harmony with each other in some issues and opposed in some others. A controversial issue was on God’s essence and his attributes. At Rajabali's school, he and his students made a special impression of God. These groups of philosophers believed that God cannot be understood by positive way, and that all divine attributes are negatives. Negative theology derived from this school has a religious and Neo platonic background. This article tries to study the field of formation, critique of the ideas and the basics of thought of Mulla Rajabali Tabrizi and Qazi Sa'id Qomi in negative theology. Therefore, this paper addresses reviewing and criticizing the reasons of philosophers, for incompatibility with other philosophical doctrines based on the rule of al-Wahid. Therefore, this paper does not carry out a detailed discussion of the attributes and divine acts. Since these two philosophers are strongly influenced by Neo platonic teachings, their reflection and their influence on Plotinus's ideas are shown. ملارجبعلی تبریزی و شاگردش قاضی سعید قمی تلقی خاصی از خداوند را مطرح میکنند. این دسته از فیلسوفان برآنند که در مورد خداوند نمی‏توان به نحو ایجابی سخن گفت و تمام صفات الهی به سلب بر میگردد. در این دیدگاه اساس الهیات سلبی، اشتراک لفظی وجود است. الهیات برآمده از این مکتب صبغة دینی و نوافلاطونی دارد. این مقاله درصدد بررسی زمینه شکل گیری، بیان آراء و مبانی فکری ملارجبعلی تبریزی و قاضی سعید قمی در الهیات سلبی و نقد آنها است. پس از بررسی و نقد دلایل آنان به بیان ناسازگاری با پاره‏ای از آموزههای فلسفی بر مبنای قاعدة الواحد پرداخته شده است. از این رو مقاله حاضر در صدد بحث تفصیلی پیرامون صفات و افعال الهی نیست. از آنجا که این دو فیلسوف به شدت تحت تأثیر آموزه های نوافلاطونیاند، هم اندیشی و تأثیر پذیری آنها از آرای فلوطین نیز نشان داده شده است.

https://orj.sru.ac.ir/article_1011_cbc8a4296b903a4f0687458dedfff431.pdf

دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 7 14 2019 02 20 Roman Ingarden’s critics on Husserl Phenomenology نقد و بررسی رومن اینگاردن از پدیدارشناسی هوسرل 143 160 1012 FA علی سلمانی دانشیار فلسفه هنر دانشگاه بوعلی سینا منیر سخاوتی دانشجوی دکتری فلسفه هنر دانشگاه بوعلی سینا Journal Article 2016 05 14 Ingarden is a realist phenomenologist who believes that Husserl in his logical investigation has accepted a kind of realism which its base is distinction between consciousness and reality. This realism dismissed with the beginning of Husserl’s transcendental idealism replaced by consciousness and transcendental Idealism. Ingarden has opposed the sudden transformation and believed that transcendental thought has its own problems in the goal and the method. He believes that the whole idealism is not logically coherent. The scheme of the conception of transcendental idealism, its goal and method raised confusion and then inconsistency. Husserl by using Epoch method ignores actuality of thing's existence and by exercising phenomenological reductionism reached the absoluteness of consciousness and transcendental ego and finally by proposing constitutional conception replaced realistic objects by meaning or noema. These tasks invalidate the real existence and has doubted Husserl’s original goal that was knowledge of objective data. Rigorous philosophy which is reached by this method confines itself to immanent perception. Ingarden has pointed to petition principia problem in Husserl's reductionist method, claims that Husserl's results in the transcendental thought is not an achievement of mere epistemology. In many cases his results is more like to metaphysical propositions which derived from ontological elements. اینگاردن پدیدارشناس واقعگرایی است که معتقد است هوسرل در کتاب پژوهشهای منطقی نوعی واقعگرایی را پذیرفته که مبنای آن تمایز صریح واقعیت و آگاهی است. اعتقاد به این تمایز و دیدگاه واقعگرایی با آغاز تفکر استعلایی هوسرل رها شده و جای خود را بهمحوریت آگاهی و در نتیجه ایدئالیسم استعلایی میدهد. اینگاردن با این چرخش ناگهانی مخالفت ورزیده و معتقد است که تفکر استعلایی به دلیل هدف و روش موردِ نظر خود خالی از نقص نیست. کلیت ایدئالیسم استعلایی که از نظر اینگاردن نتیجة چرخش یاد شده است کلیتی منطقی و سازگار نیست. طرح مفهوم پدیدارشناسی استعلایی، روش و هدف نهایی آن سبب سردرگمی و در نتیجه برخی ناسازگاریها در فلسفة استعلایی هوسرل شده است. هوسرل با توسل به اپوخه، فعلیت و وجود اشیا را نادیده گرفت و با اعمال روش تقلیل پدیدارشناختی بهمطلق بودن حوزة آگاهی و اگوی استعلایی رسید و در نهایت با طرح نظریة تقویم، معنا یا همان نوئما را جایگزین اعیان واقعی کرد. همین اقدامات سبب بی اعتبار شدن وجود واقعی شد و هدف اولیة هوسرلی را که همان شناخت دادههای عینی بود، مورد تردید قرار داد. فلسفة متقنی که با چنین روشی به دست میآید، به ادراک درونی و حلولی محدود میشود و راهی از پیش نمیبرد. اینگاردن ضمن اشاره به مشکل دوری که هوسرل در طرح روش تقلیل در فلسفة استعلاییاش با آن مواجه میشود، مدعی است که نتایج هوسرل در تفکر استعلایی محصولِ صرف معرفت شناسی او نیست و در بسیاری از موارد علاوه بر اینکه این نتایج شبیه به گزارههای متافیزیکی جلوه مینمایند، خود متخذ از نوعی مبانی مضمر و پنهان متافیزیکی و وجود شناختیاند. (اعتقاد به وجود مستقل از شناخت).

https://orj.sru.ac.ir/article_1012_c94aff91fac9615a8e75083744d0737a.pdf

دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 7 14 2019 02 20 Critical study on Ahsá'í's critics to the substantial motion in the transcendental philosophy پاسخ نقدهای احسائی به اثبات حرکت جوهری در حکمت متعالیه 161 175 1013 FA احسان کردی اردکانی استادیار، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه اردکان، اردکان، ایران محمود صیدی استادیار، عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد Journal Article 2017 12 20 Substantial motion is one the basic foundation of the transcendental philosophy which MullaSadra proves it by the motion of accidents which denote to the transmission of the cause. According to Shaykh Ahmad Ahsá'í because of the God's causality to all creations, substance is not the cause of accident and its motion, in this regard Ahsá'í believes that MullaSadra' theory of substantial motion is a kind of Materialism neglecting God's existence. Ahsá'í believes that all things including stone and wood have free will and on the basis of this, MullaSadra's division of the motion is not correct. In criticizing these critics, it must be said that God's causality to the creations is direct and immediate, because of the need of all creation for the God, MullaSadra' theory does not lead to the Materialism. یکی از مهمترین مبانی فلسفی حکمت متعالیه حرکت جوهری است که ملاصدرا از طریق حرکت اعراض و متغیر بودن علّت متغیر به اثبات آن پرداخته است. شیخ احمد احسائی بر آن است که به دلیل فاعلیت خداوند نسبت به همه موجودات، جوهر، علّت عرض و فاعل حرکت آن نیست و مبانی ملاصدرا در زمینه فاعل حرکت جوهری و وحدت وجود (یکی بودن محرّک و متحرّک) منجر به دهری و مادی گرائی میگردد. احسائی با طرح اراده و اختیار داشتن جمادات، تقسیم ملاصدرا از انواع حرکت به خصوص حرکت طبیعی و قسری را به چالش میکشاند. در پاسخ به نقدهای احسائی میتوان گفت که فاعلیت خداوند و فرشتگان نسبت به اقسام حرکت بی واسطه نیست. لذا منافاتی با فاعلیت مباشر صورت نوعیه ندارد، علّت با معلول (وجود مستقل و رابط) وحدت حقیقت و رقیقت دارند و به دلیل معلول بودن صورت نوعیه، نظریة ملاصدرا به مادی گرائی نمیانجامد. جمادات نیز فاقد هر گونه علم و ادراک هستند و بدین لحاظ اثبات حرکت جوهری از طریق فاعل انواع آن خالی از مناقشه است.

https://orj.sru.ac.ir/article_1013_d7da807c71b78b31fa7d5d2999a20591.pdf

دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 7 14 2019 02 20 Survey of Mystical ontology in Najm al-Din Razi and Aziz Nasafi’s point of view بررسی هستی شناسیِ عرفانی از منظر نجم الدین رازی و عزیز نسفی 177 194 1014 FA قدرت الله خیاطیان دانشیار گروه ادیان و عرفان دانشگاه سمنان طناز رشیدی نسب دانشجوی دکتری عرفان و تصوف دانشگاه سمنان Journal Article 2017 10 19 Ontology is one of the most important issues in Islamic mysticism which has been considered by mystics and Sufists when it became theoretical by ibn Al-arabi. Najm al-Din and Aziz Nasafi are the biggest mystics of seventh century and they related to the “Kobravieh cult” however Nasafi is influenced by Ibn al-Arabi’s works. Razi in following of “Kobravieh cult” divided the being into “commanding or immaterial world” and “created or material world”. In his thoughts about existence it can be seen that there is attention to the light, duality in universe and oneness of Existence. Furthermore, Nasafi pointing to these two worlds, he also has added almightiness (Jabarout) to them and in his Ontology he has announced the triple division. Besides he explained about the oneness of Existence in detail. Between them, the attention to manifestation and importance of human being are the same. This article is going to present resemblance and differences between two sages opinions and their ontological foundation by descriptive-comparative method. هستیشناسی از مهمترین مباحث عرفان اسلامی است که با نظری شدن عرفان توسط ابنعربی، بیش از پیش مورد توجه متصوفه و عرفا قرار گرفته است. نجمالدین رازی و عزیز نسفی از عرفای بزرگ قرن هفتم و منسوب به فرقة کبرویه بودهاند؛ با این تفاوت که نسفی تحت تأثیر آرای ابنعربی نیز بوده است. رازی به پیروی از مکتب کبرویه، هستی را براساس عالم امر و خلق یا ملک و ملکوت تقسیم میکند. در مبانی فکری او دربارة هستی توجه به نور، زوجیت در عالم و وحدت وجود دیده میشود. از سوی دیگر، نسفی ضمن اشاره به این دو عالم، جبروت را به آن افزوده و در هستیشناسی خویش، به تقسیمات سهگانهای قائل شده؛علاوه بر این به تفصیل مباحث وحدت وجود را بیان نموده است. در میان اقوال این دو، توجه به تجلی و اهمیت انسان در عالم مشترک است. این پژوهش بر آن است که به شیوة توصیفی- مقایسهای، به بررسی شباهتها و اختلافات آرای این دو و مبانی آن در باب هستیشناسی بپردازد.

https://orj.sru.ac.ir/article_1014_d55c24f0b9b3117ffc506086ef72b364.pdf