دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی پژوهش های هستی شناختی 2345-3761 14 27 2025 08 23 The Relationship between Plato's Ontological View and his Ethical Theory رابطه نگرش هستی‌شناختی افلاطون با نظریه اخلاقی او. 81 109 2368 10.22061/orj.2025.2368 FA فاطمه آقاجانی دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران رمضان مهدوی آزادبنی دانشیار گروه فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران کوکب دارابی استادیار گروه فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران Journal Article 2025 03 15 In Plato's philosophy, the importance of human moral life is rooted in the transcendental status of the soul; the soul is an abstract and divine substance that originates from the form of good. Plato believes that man, by benefiting from the power of reason and through free creation, must take steps on the path of recognizing virtues and achieving true happiness. One of the important aspects in the analysis of any ethical system is the examination of its metaphysical assumptions and foundations. In this regard, Plato's ethical perspective cannot be examined independently of his ontological discussions, but rather it must be analyzed in conjunction with the theory of the ideal and the status of the form of good. The main issue of this research is to analyze the impact of the ontological foundations of Plato's philosophical system on his ethical theory. It is particularly emphasized that the moral structure envisaged by Plato is based on a metaphysical foundation in which the form of good is not only the ultimate criterion of goodness, but also the existential and epistemological origin of all moral virtues. The form of good  is morality itself. Understanding morality and shaping moral life requires the correspondence of moral action with absolute moral forms. Therefore, the establishment of a moral life worthy of the position of man will not be possible without understanding metaphysics. در فلسفه افلاطون، اهمیت زیست اخلاقی انسان ریشه در جایگاه متعالی نفس دارد؛ نفسی که جوهری مجرد و الهی است و از مثال نیک نشأت گرفته است. افلاطون بر این باور است که انسان، با بهره‌مندی از قوه عقل و به واسطه‌ آفرینش آزادانه، باید خود در مسیر شناخت فضایل و نیل به سعادت حقیقی گام بردارد. یکی از ابعاد مهم در تحلیل هر نظام اخلاقی، بررسی پیش‌فرض‌ها و مبانی متافیزیکی آن است. در این راستا، دیدگاه اخلاقی افلاطون را نمی‌توان به‌صورت مستقل از مباحث هستی‌شناختی او بررسی کرد، بلکه باید آن را در پیوند با نظریه مثل و جایگاه مثال نیک تحلیل نمود. مسالۀ اصلی این پژوهش، واکاوی تأثیر مبانی هستی‌شناسی نظام فلسفی افلاطون بر نظریه اخلاقی اوست. به‌ویژه تأکید می‌شود که ساختار اخلاقی مورد نظر افلاطون بر بنیانی متافیزیکی استوار است که در آن، مثال‌نیک نه‌ تنها معیار غایی خیر، بلکه منشأ وجودی و معرفتی تمام فضایل اخلاقی است. مثال‌نیک، خودِ اخلاق است. درک اخلاق و شکل‌دهی زندگی اخلاقی نیازمند مطابقت فعل اخلاقی با مثال‌های مطلق اخلاقی است. بنابراین پی‌ریزی زندگی اخلاقی شایسته جایگاه انسان، بدون درک متافیزیک ممکن نخواهد بود. این پژوهش با روش توصیفی– تحلیلی و بر اساس بررسی متون افلاطونی و تفاسیر مفسران، پیوند درونی میان متافیزیک و اخلاق در اندیشه افلاطون را تبیین می‌نماید. https://orj.sru.ac.ir/article_2368_9b7317d285fa6677cba6a8b43a4bbc6b.pdf